Tìm kiếm thông tin:
  Chuyên đề Bạn nhà nông
Nuôi
Trồng
Giống
Vật tư
Thiết bị - Công cụ
  Nhà nông tôn vinh
DNghiệp thân thiện
SPhẩm ưa chuộng
Nông dân thành đạt
  Trao đổi kinh nghiệm
Kinh nghiệm SX
Hỏi & đáp
  Danh bạ Bạn nhà nông
Cơ quan - Ban nghành
Hội - Hiệp hội
DN Sản xuất
DN Chế biến
DN D.Vụ-Thương mại
Trang trại
  Giới thiệu Bạn nhà nông
Website
Cẩm nang
Hồ sơ
Liên hệ


 Kinh nghiệm SX

Nhịp cầu nhà nông:“Kinh nghiệm nhà nông giỏi”

Nhịp cầu nhà nông(NCNN) cầu nối các nhà khoa học,doanh nghiệp,cơ quan quản lý nhà nước và bạn nhà nông chuyển giao cho nhau thông tin tiến bộ khoa học -kỹ thuật,kinh nghiệm sản xuất kinh doanh trong mọi lĩnh vực kinh tế nông,lâm,ngư.Với sự tham gia:  PGS. TS. Nguyễn Bảo Vệ - Trưởng Khoa NN & Sinh học ứng dụng, Trường ĐHCT ;ông Phạm Hoàng Giang - Nhà nông nuôi cá rô đồng đạt hiệu quả cao ở Nông trường Cờ Đỏ, TP Cần Thơ ; ông Lê Phát Tân - Nhà vườn trồng cam sành ở huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang ;anh Lê Văn Hiền - Nông dân trồng lúa giỏi ở huyện Thoại Sơn, tỉnh An Giang ; Ks. Tiêu Minh Tâm - Trưởng Phòng Chuyển giao kỹ thuật, Công ty CP BVTV An Giang – Đại diện cho đơn vị phối hợp thực hiện chương trình.

* Kinh nghiệm nuôi thủy sản đạt hiệu quả của ông Phạm Hoàng Giang:

Tôi cũng thường xuyên theo dõi Chương trình Nhịp cầu Nhà nông (NCNN )thấy một số mô hình nuôi cá đạt hiệu quả. Qua tìm hiểu, thấy vị trí đất ở Nông trường Cờ Đỏ có sông rạch thoáng, nguồn nước tốt nên từ đó tôi mạnh dạn chuyển từ cây lúa sang ao nuôi cá. Đầu tiên, năm 2003 tôi chỉ đào 1.000m2 mặt nước quyết định nuôi cá rô đồng thâm canh. Trong 6 tháng, thu hoạch vụ đầu tiên lời khoảng 9 triệu. Sang năm sau thấy lợi nhuận từ nuôi cá tương đối khá và giá cả con cá rô đồng cũng ít thay đổi theo thị trường nên tôi mạnh dạn đào thêm 4.000 m2 diện tích mặt nước, tiếp tục nuôi cá rô đồng. Tìm hiểu kỹ thuật, học hỏi kinh nghiệm của nhiều người nên lợi nhuận năm nay đạt cao, khoảng 100 triệu trên 5.000 m2. Ngoài ra, qua tìm hiểu thì tôi còn nuôi thêm cá sặt rằn trong ao cá rô để chúng ăn chất thải của cá rô làm sạch môi trường ao để cá rô phát triển tốt, tỷ lệ khoảng 20% cá sặt rằn xen với cá rô đồng và lợi nhuận cũng tăng lên rất nhiều.

Trước đây, khi áp dụng mô hình lúa – cá thì đầu tư cơ bản tương đối nhẹ và thức ăn cũng ít nên lợi nhuận không nhiều, không thể làm giàu được. Tìm hiểu nhu cầu thị trường cũng như đặc tính, kỹ thuật nuôi cá thì tôi quyết định chuyển hẳn sang nuôi cá. Cá rô đồng ăn riêng lẽ chứ không ăn tập trung theo đàn, nên nếu thức ăn không được đưa đến chỗ thì chúng sẽ không ăn và cá lớn không đồng đều. Muốn nuôi cá rô đạt hiệu quả thì trước hết nên tự ương giống nuôi; phải đủ vốn vì nếu cá thiếu ăn sẽ chay không lớn được, cho ăn phải rải đều cả ao để cá lớn nhanh và đồng đều thì mới đạt hiệu quả cao.

* Hỏi: Như thế nào là một nhà nông giỏi?

- Đáp: (PSG. TS. Nguyễn Bảo Vệ): Để trở thành một nông dân sản xuất giỏi toàn diện thì theo chúng tôi phải đạt các tiêu chí sau:

1. Sản xuất đạt hiệu quả kinh tế cao: Ngày nay, việc sản xuất đạt sản lượng nhiều không còn là yếu tố quan trọng mà phải có lời nhiều. Để đạt được điều này thì nhà nông cần áp dụng những tiến bộ kỹ thuật để giảm chi phí sản xuất, đạt năng suất và lợi nhuận. Phải hiểu rõ về điều kiện tự nhiên, đất đai, nguồn nước của mình cũng như vị trí đất để lựa chọn đối tượng cây trồng, vật nuôi cho phù hợp. Nhạy bén, nắm bắt nhu cầu thị trường để tổ chức sản xuất hợp lý mới đạt lợi nhuận cao.

2. Thu nhập phải ổn định qua nhiều năm: Phải có dự đoán trước những trở ngại trong việc sản xuất, tìm cách khắc phục để ổn định năng suất và chất lượng sản phẩm…, kể cả việc nắm bắt được nhu cầu thị trường để tránh tình trạng trúng mùa mà rớt giá.

3.Sản xuất bền vững: Việc sản xuất phải đảm bảo bền vững về mặt môi trường đất, không khai thác quá mức làm đất trở nên kiệt quệ không phục vụ lâu dài cho sản xuất được. Bên cạnh đó cũng phải quan tâm đến môi trường nước, không khí đảm bảo không được ô nhiễm và giữ ổn định môi trường sinh thái.

4. Đảm bảo công bằng: Cái lợi của cá nhân phải nằm trong cái chung, đảm bảo không ảnh hưởng đến quyền lợi chung của cộng đồng. Chẳng hạn như việc đưa nước mặn vào ruộng để nuôi tôm nếu thực hiện đơn lẻ sẽ ảnh hưởng đến các ruộng trồng trọt xung quanh. Hoặc việc chăn nuôi cũng phải bảo đảm môi trường không khí không ảnh hưởng đến những người xung quanh.

Tóm lại: nhà nông giỏi ngày nay phải là người sản xuất đạt lợi nhuận cao nhờ ứng dụng những tiến bộ kỹ thuật, biết khai thác điều kiện sẵn có của ruộng vườn cũng như kinh nghiệm sản xuất của địa phương; đồng thời phải nắm bắt nhu cầu của thị trường để tổ chức sản xuất hợp lý. Ngoài ra, lợi ích của nhà nông phải hài hòa với lợi ích của cộng đồng và đảm bảo thu nhập ổn định, sản xuất bền vững.

* Hỏi: Nguyên tắc chủ yếu để áp dụng mô hình VAC thành công? Bình quân thu nhập của mô hình này trên 1.000 m2?

- Đáp: (Ông Lê Phát Tân): Diện tích canh tác của tôi là 5.000 m2 trồng chủ yếu là cam sành và xen cây ổi, mô hình chăn nuôi là nuôi heo và cá tra, cá rô phi, cá sặt. Nguyên tắc chủ yếu là luôn tìm tòi học hỏi những tiến bộ khoa học kỹ thuật để áp dụng vào sản xuất. Chọn giống cây trồng thích hợp, sạch bệnh và có giá trị kinh tế, tiêu thụ được trong và ngoài nước. Trồng xen để lấy ngắn nuôi dài, nuôi heo để quay nhanh đồng vốn và sử dụng phân heo cho cá ăn cũng như bón cho vườn cây ăn trái để giảm bớt phân hóa học. Nuôi cá thì tôi nuôi ghép nhiều loại như cá tra, cá rô phi, cá mè và cá hường để chúng sử dụng hết nguồn thức ăn tránh lãng phí.

Về trồng cam thì tôi trồng với mật độ hợp lý, cây cách cây 3m và xen ổi ở giữa, sử dụng thuốc BVTV thì tôi chọn lựa các loại thuốc ít độc cho người và vật nuôi. Nuôi heo thì tiêm ngừa định kỳ, vệ sinh chuồng trại sạch sẽ và giữ nhiệt độ trong chuồng ổn định. Phân chuồng thì cho cá ăn vừa đủ, không cho thừa để tránh ô nhiễm ao. Cá nuôi mật độ thích hợp, hệ thống đường nước tốt.

Kết quả đạt được trong năm qua như sau:

- Trồng xen nhưng năng suất vẫn không giảm: cam được 8 tấn bán được 56 triệu, ổi thu được 15 tấn bán được 8 triệu.

- Heo: 30 triệu, cá: 16 triệu.

Tổng thu trong năm qua là 110 triệu trừ các khoản chi thì còn lời khoảng 60 triệu. Bình quân 1.000m2 của mô hình VAC thì tôi lời khoảng 12 triệu.

Hiệu quả từ việc sản xuất lúa giống và lúa hàng hóa của nhà nông trồng lúa giỏi Lê Văn Hiền.Vào vụ thu đông 2004, tôi có học lớp kỹ năng chọn tạo giống và có nghe báo đài nói về vấn đề xã hội hóa công tác giống mà ngành nông nghiệp đưa ra. Đến vụ đông xuân 2004-2005, tôi mạnh dạn sử dụng 1ha diện tích đất nhà để làm lúa giống. Tôi đến trại giống Định Thành mua 40kg giống nguyên chủng OM 2514 về làm mạ sân, cấy để đảm bảo giống thuần. Tuy mới làm vụ đầu nhưng rất thành công và năng suất cũng rất cao, thu hoạch được 9,6 tấn/ha và bán với giá 2.800 đ/kg, tính ra bình quân 1ha tôi lời 20 triệu đồng. Đến vụ hè thu, tôi mạnh dạn cấy thêm 0,5 ha để làm lúa giống xác nhận bán cho bà con xung quanh. Bên cạnh đó tôi cũng canh tác 2 ha lúa hàng hóa. Qua một năm làm 3 vụ lúa giống tôi thu hoạch được 21,5 tấn/ha bán được trên 60 triệu trừ chi phí thì lãi khoảng 40 triệu; còn lúa hàng hóa thì thu hoạch được 20 tấn/ha bán được 56 triệu trừ chi phí thì lời khoảng gần 30 triệu. Đến vụ ĐX năm nay tôi đã mạnh dạn sử dụng hết 3,5 ha đất nhà làm lúa giống, trong đó có 1ha giống OM4926 là giống lúa giàu sắt; 0,5 ha giống OM1490 và 2 ha giống L274. Ngoài ra tôi còn mướn thêm 3ha nữa để làm lúa hàng hóa.

Tôi đã áp dụng các kỹ thuật về cách làm giống như làm mạ sân, cấy và khử lẫn nhiều lần trên nền, làm đất thật kỹ và xử lý thuốc trừ cỏ tiền nảy mầm để đảm bảo độ thuần. Tôi áp dụng theo qui trình 3 giảm 3 tăng: giảm được lượng giống, phân đạm tối đa và giảm được 2-3 lần phun thuốc trừ sâu và trừ bệnh trong một vụ lúa nên lợi nhuận cũng tăng lên.

* Nhận xét của PGS. TS. Nguyễn Bảo Vệ về trường hợp nhà nông sử dụng tay nghề kỹ thuật của mình để làm dịch vụ.

Điều kiện sản xuất của mỗi nhà nông khác nhau và tay nghề cũng sẽ khác nhau. Việc khai thác thế mạnh tay nghề kỹ thuật trong lĩnh vực phù hợp để tăng thêm thu nhập và đem lại của cải cho xã hội là rất hợp lý. Nếu như bà con có đất hay cây trồng mà chưa biết cách để làm tăng năng suất hay lợi nhuận thì việc hợp tác với các nhà nông khác có tay nghề kỹ thuật thì đó là sự hợp tác cả hai cùng có lợi, người có của và người có công. Tôi nghĩ đây cũng là một hình thức chuyển giao khoa học kỹ thuật ở nông thôn rất thực tế nếu như người có của học theo người có công. Như trường hợp của anh Nguyễn Hữu Phước ở Chợ Lách – Bến Tre đã nhờ vào tay nghề kỹ thuật của mình để làm thêm dịch vụ mua cây chôm chôm bao vụ ở các vườn xung quanh để xử lý chôm chôm nghịch mùa vừa tăng thu nhập cho gia đình đồng thời cũng giúp chủ vườn có thể học hỏi được kỹ thuật để áp dụng cho những vụ sau. Hay trường hợp của anh Lê Văn Hiền đã đa dạng hóa nguồn thu của mình khi đã nắm bắt được nhu cầu của thị trường, sử dụng tay nghề kỹ thuật đã học qua trường lớp, sản xuất ra các giống lúa đạt chất lượng cung cấp cho bà con xung quanh thì đó cũng là một hoạt động rất tích cực.

* Hỏi: Tôi muốn làm theo mô hình ruộng - vườn - ao - chuồng (RVAC) thì nên chọn nuôi trồng loại nào để cho hiệu quả cao nhất?

- Đáp: (PGS. TS. Nguyễn Bảo Vệ): - Như mô hình của anh Lê Phát Tân thì cây cam sành đang có điều kiện cũng như thị trường để phát triển. Hiện nay, do dịch cúm gia cầm nên heo hay bò cũng được bà con chọn nuôi nhiều mang lại hiệu quả khá cao và cuối cùng là nuôi cá. Nói tóm lại, tùy theo từng thời điểm mà nhà nông phải tìm cách tiếp cận với thị trường để chọn vật nuôi cho phù hợp. Theo tôi trong điều kiện ĐBSCL của chúng ta thì áp dụng mô hình RVAC là rất cần thiết. Tuy nhiên, khi áp dụng mô hình phải là sự liên hoàn hay nói cách khác là canh tác theo hướng tích hợp. Trong vườn ngoài loại cây chính thì vẫn có thể trồng xen các loại cây hay cỏ để phục vụ cho chăn nuôi, rồi phân heo lại được khai thác cho chăn nuôi hoặc bón trả lại cho vườn cây hoặc cũng có thể làm hố ủ biogas lấy gas làm chất đốt, chất thải từ hố ủ này mới cung cấp lại cho cá hay cây trồng; hoặc phân này cũng có thể dùng nuôi trùn cho cá ăn và phân trùn thì bón cho cây. Tiếp theo thì hàng năm có thể vét lớp bùn ở đáy ao có rất nhiều dưỡng chất bón cho vườn cây… Như vậy với mô hình này thì nên tìm cách khai thác tối đa các phế, phụ phẩm hay các nguồn vật liệu không sử dụng của phần trước để làm nguyên liệu cho phần sau thì sẽ tăng được lợi nhuận nhiều hơn.

* Hỏi: Xin hướng dẫn kỹ thuật xử lý đáy ao khi chuyển đất ruộng sang nuôi cá rô? Nuôi ghép cá sặt rằn và cá rô đồng với tỷ lệ bao nhiêu là phù hợp? Muốn được 1 kg cá thành phẩm thì phải cho ăn bao nhiêu kg thức ăn và loại thức ăn nào? Muốn cho cá sặt rằn đẻ thì nên làm thế nào?

- Đáp: (Ông Phạm Hoàng Giang): Việc xử lý đáy ao còn tùy thuộc vào độ phèn của từng loại đất. Riêng ở Nông trường chỗ tôi thì tôi kinh nghiệm không nên đào sâu, chỉ khoảng 1,2 – 1,5m và đắp bờ cao lên để độ phèn dưới đáy ao không bị xì lên. Đào xong thì bơm nước vô ngâm xả phèn khoảng 10 ngày, rút cạn nước và rải vôi bột ở vách và đáy ao với lượng 100kg -150kg cho 1.000m2 tùy theo phèn ít hay nhiều; còn trên bờ ao thì nên rải vôi với lượng nhiều hơn để tránh trường hợp có mưa già thì nước mưa bị nhiễm phèn tràn xuống dưới ao gây ảnh hưởng đến cá nuôi. Phơi nắng ao đến khi chuẩn bị thả cá bột trước 3 ngày thì cho nước vào, tạo màu nước và vi sinh trong ao cho cá ăn rồi mới thả giống vào. Nếu nuôi cá đã lọc lồng thì không cần tạo vi sinh trong ao vì lúc này cá đã ăn được thức ăn công nghiệp. Để đảm độ đồng đều thì theo tôi, khi nuôi cá rô bà con nên mua cá bột về ương khoảng 30 -45 ngày thì lọc lồng (loại có đường kính lỗ lồng 1phân) để loại cá đực ra (thường cá đực có kích thường nhỏ hơn cá cái và dễ lọt lồng hơn), kéo lưới đưa vào mùng chứa, sau đó thả qua ao nuôi.

Khi nuôi ghép cá rô với cá sặt rằn thì tỷ lệ ghép là 100kg cá rô ghép với 20 kg sặt rằn sẽ thích hợp. Thời gian từ thả nuôi đến thu hoạch khoảng 4,5 tháng tính từ ương cá bột. Thức ăn cho ao cá nuôi ghép chủ yếu là cho cá rô đồng, tập tính ăn của cá rô đồng thay đổi theo thời tiết và thời điểm trong ngày. Cho cá rô ăn thức ăn công nghiệp giàu đạm (lượng protêin phải chiếm từ 28 -30% trong thành phần thức ăn) thì cá mới lớn được. Khi cho ăn thì rải đều ao, quan sát nếu thấy cá không ăn nữa thì ngưng rải thức ăn đến 3-4 giờ sau mới rải tiếp để tránh lãng phí thức ăn và ô nhiễm môi trường nước. Kinh nghiệm mấy năm qua thì tôi thấy bình quân thường tốn khoảng 1,8 – 2kg thức ăn sẽ cho 1kg cá thành phẩm.

Theo tôi nghĩ thì nên nuôi chuyên về một lĩnh vực nào đó, chẳng hạn như chuyên nuôi thịt thì nên mua cá giống ở những nơi chuyên sản xuất giống thì hiệu quả mới cao. Bởi vì nếu tự làm hết cả qui trình thì chi phí đầu tư vật dụng ban đầu sẽ rất cao mà hiệu quả cuối cùng lại không đạt lắm.

* Hỏi: Nếu cùng một diện tích canh tác đạt hiệu quả gấp ba lần nhưng vì sao không đạt nông dân sản xuất giỏi? Cánh đồng 50 triệu là như thế nào?

- Đáp: (PGS. TS. Nguyễn Bảo Vệ): Như lúc đầu chúng tôi có phân tích thì một nông dân sản xuất giỏi phải đạt được nhiều tiêu chí bao gồm lợi nhuận, sản xuất bền vững, ổn định và công bằng. Nên nếu chỉ đạt được lợi nhuận không thì vẫn chưa đủ tiêu chuẩn của một nông dân sản xuất giỏi.

Tiêu chí cánh đồng 50 triệu trước mắt là hướng đến việc nâng cao sức sản xuất của một đơn vị diện tích trước sau đó mới hướng đến mức lời. Như vậy cánh đồng 50 triệu là nói đến vừa sức sản xuất cao và lợi nhuận đạt nhiều hay vốn đầu tư ít.

Nguồn:CTOL-BTK NCNN-bannhanong.vietnetnam.net (24/2/2006)


° Các tin khác
• Bảo hộ nước mắm Phú Quốc tại châu Âu.
• Đến lúc xây dựng thương hiệu
• ĐBSCL:Tỷ phú cá tra Nguyễn Phước Dư.
• Thái Bình:Thái Thụy tạo bước đột phá trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi.
• Thanh Hóa:Hiệu quả xây dựng mô hình nông lâm kết hợp ở Bá Thước.
• Làng nông dân triệu phú.
• Huyện Càng Long -Trà Vinh chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi để phát triển.
• Ngành chế biến gỗ xuất khẩu VN trước nguy cơ bị kiện chống bán phá giá.
• Nông dân VN đang đối mặt với thất nghiệp!
• Thị trường gạo cao cấp: Gạo nội thua trên sân nhà!
• Phú Thọ: câu lạc bộ chè sạch xã Gia Điền chỗ dựa của nông hộ.
• Bình Phước: biến vùng đất hoang thành cánh đồng thu nhập trên 100 triệu đồng/ha.
• Khuyến nông - cầu nối đưa khoa học, kỹ thuật đến với nông dân Hòa Bình.
• An Giang: áp dụng biện pháp tiết kiệm nước tưới cho lúa.
• Bắc Ninh: thực hiện thí điểm hai mô hình liên hiệp hợp tác dịch vụ- nông nghiệp.
• Xóa đói giảm nghèo: Quyết định là công tác khuyến nông, “3 cùng”.
• Trang trại chăn nuôi khép kín, đạt hiệu quả cao.
• Diệt chuột hại lúa bằng biện pháp sinh thái.
• Vì sao vốn nước ngoài đầu tư vào nông nghiệp VN quá ít?
• Cá tra, cá ba sa ở ĐBSCL: Doanh nghiệp và người nuôi “đối đầu”.
• Khuyến nông theo cách mới.
• Tăng cường hợp tác để nâng cao giá trị nông sản xuất khẩu.
• Thái Nguyên: hiệu quả chương trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở huyện Phú Bình .
• Thuận Thành,Bắc Ninh -chuyển đổi cơ cấu để 30% diện tích đạt giá trị 50 triệu đồng/ha/năm.
• Chiếc chìa khóa vàng của nhà nông Bắc Ninh.
• Nuôi cá chình trong ao
• Kinh nghiệm trồng 2 vụ lúa - 1 vụ lạc
• Kỹ thuật trồng cây măng cụt
• Nuôi cò bắt ruồi
• Nuôi cá rô phi trên vùng đất nhiễm mặn

 

Trang web được thiết kế và lưu trữ tại VietnamNetweb