Tìm kiếm thông tin:
  Chuyên đề Bạn nhà nông
Nuôi
Trồng
Giống
Vật tư
Thiết bị - Công cụ
  Nhà nông tôn vinh
DNghiệp thân thiện
SPhẩm ưa chuộng
Nông dân thành đạt
  Trao đổi kinh nghiệm
Kinh nghiệm SX
Hỏi & đáp
  Danh bạ Bạn nhà nông
Cơ quan - Ban nghành
Hội - Hiệp hội
DN Sản xuất
DN Chế biến
DN D.Vụ-Thương mại
Trang trại
  Giới thiệu Bạn nhà nông
Website
Cẩm nang
Hồ sơ
Liên hệ


 Trồng

Thử nghiệm các hệ thống trồng trọt mới thay hệ thống phát nương - làm rẫy

Chúng tôi đã tiến hành thử nghiệm trong môi trường nông dân tại xã Ngọc Phái, huyện Chợ Đồn các hệ thống canh tác khác nhau dựa trên kỹ thuật gieo thẳng trên đất luôn có lớp phủ thực vật. Các thử nghiệm được tiến hành trên các loai đất khác nhau ở địa phương (từ đất feralit chua thoái hoá đến đất nâu có đô phì cao trên nền đá vôi), và những điều kiện xã hội khác nhau tồn tại ở tỉnh Bắc Kạn (các nhóm dân tộc, quy định chăn thả, v.v.). Đồng thời ở cấp độ giải thửa, những mô hình kỹ thuật sản xuất thức ăn cho gia súc đã được xây dựng trong đó thức ăn cho gia súc đóng một vai trò quan trọng.

Phục hồi và cải tạo đất

Nhằm cải tạo cấu trúc đất, một số loại cỏ có bộ rễ khoẻ đã được đưa vào thử nghiệm kết hợp với CIAT (Dự án thức ăn gia súc cho các nông hộ). Với mục đích trên, các giống cỏ Brachiaria (đặc biệt là B. brizantha) và Panicum maximum dem lại hiệu quả nhất. Khi đất đã được cải tạo bằng kỹ thuật làm đất tự nhiên, các giống cây họ đậu cố đinh đam (như Mucuna pruriens, Stylosanthes guyanensis, Cassia rotundifolia) được trồng nhằm tăng độ phì cho đất. Tất cả các giống cây này đươc lựa chọn nhờ khả năng tao nốt sần mà không cần có sự can thiêp của con người.

Với mục đích duy trì lớp đất bề mặt của những nương có nguy cơ bị sói mòn cao do có độ dốc lớn, chúng tôi đã tiến hành thử nghiệm một số kỹ thuật như trồng băng cây họ đậu và cỏ, để nguyên lớp thực vật tự nhiên, hay ruộng bậc thang. Kỹ thuật om đất được thử nghiệm nhằm làm tăng các chất hoá học có trong đất mà không cần bón phân. Nông dân chôn rơm, dăm tre vào các rãnh đất, sau đó phủ trấu và đất lên, rồi châm lửa đốt các vât liêu trong các rãnh đó. Quá trình om đất diễn ra trong hai ngày.

Quá trình này, thực chất là sự mô phỏng theo khả năng giải phóng chất dinh dưỡng của rừng khi bị cháy, làm giảm độ chua và sự nhiễm độc nhôm trong đất, và giải phóng phốt-pho trong đất canh tác. Kỹ thuật này là giải pháp hiệu quả có thể thưc hiện trước nhất trong việc phục hồi đất cằn cỗi ở những vùng thiếu đất canh tác.

Kỹ thuật phủ đất đem lại kết quả rất khả quan với tác dụng kiểm soát cỏ và chống xói mòn, tăng khả năng thấm nước và giảm sự bốc hơi. Nguyên liệu phủ có thể lấy từ nơi khác, việc này hao tồn thời gian và cần phải có nguồn nguyên liệu, hoặc có thể được sản xuất tại chỗ. Đó chính là những giống cỏ đã được đề cập ở trên, và có thể tiến hành trồng vào đầu mùa mưa (ở Chợ Đồn, B. ruziziensis có thể cho 7 t cỏ khô /ha từ tháng 4 - 7, đó là thời điểm trước khi gieo lúa nương truyền thống trong vùng), hoặc có thể vào cuối mùa mưa, trồng xen hoặc so le, xen kẽ với vụ chính. Những giống cỏ này cũng có thể diệt và để khô dễ dàng bằng một số loại thuốc trừ cỏ, nó giúp giảm thời gian làm đất khi gieo hạt, một nhân tố hạn chế đối với người nông dân.

Kiểm soát cỏ

Sau khi hạt giống được gieo thẳng xuống dưới một lớp phủ dày, nguồn nguyên liệu có thể là tại chỗ hoặc lấy từ nơi khác với khối lượng là 7 t/ha nguyên liệu phủ khô, việc diệt cỏ không còn cần thiết nữa do cỏ dại không thể mọc qua lớp phủ này. Điều này sẽ giúp giảm đáng kể công diệt cỏ dại, một cản trở chính trong sản xuất của nông dân. Một số loại cỏ có thể kiềm chế sư sinh trưởng phát triển của. Ví dụ, cỏ Mucuna pruriens xử lý cùng với một lượng nhỏ thuốc trừ cỏ có thể kiểm soát được cỏ dại Imperata cylindrica, do Mucuna cho lượng sinh khối lớn và che phủ cỏ Imperata.

Sau đó, nông dân có thể sử dụng Mucuna như một nguyên liệu phủ cho kỹ thuật gieo thẳng. Brachiaria có thể diệt được cỏ Boreria alata, đây là loại cỏ dại chủ yếu của vùng này, là nguyên nhân của việc làm giảm năng suất và bỏ hoang ruộng đất. Brachiaria sau đó cũng được sử dụng làm nguyên liệu phủ trong kỹ thuật gieo thẳng, ví dụ: lúa nương.

Sản xuất thức ăn gia súc

Những giống cỏ chúng tôi trồng thử nghiệm để bảo vệ đất và kiểm soát cỏ dại cũng là nguồn thức ăn rất tốt cho gia súc. Điều này có thể giúp giải phóng sức ép đối với rừng trong thời điểm mà trâu bò chủ yếu kiếm thức ăn trên các bãi chăn thả và khu rừng non lân cận. Các thử nghiệm của chúng tôi được tiến hành từ năm 2001 với 8 giống cỏ và 2 giống cây họ đậu trong những điều kiện môi trường khác nhau (đất bằng, đất dốc và loai cây trồng trước), đã cho thấy: tất cả các giống cỏ đều cho năng suất thấp trong múa khô và lạnh, giống cỏ Brachiaria cho độ sinh khối cao, ngay cả trên đất đã thoái hoá, mà không cần bón phân và có giá trị thức ăn gia súc cao.

Sự bổ sung lẫn nhau giữa cây họ đậu và cỏ: nguồn thức ăn gia súc từ cỏ có độ sinh khối lớn được cân bằng với giá trị thức ăn cao của cây họ đậu

Kết quả thử nghiệm của chúng tôi cho thấy có thể tao nguồn thức ăn quanh năm thông qua viêc kết hợp sản xuất sinh khối trên các địa hình khác nhau

Có thể thiết lập những bãi chăn thả lâu dài (ví dụ như giống Brachiaria), chủ yếu để chăn gia súc trong vài năm liền, đôi khi còn có thể sử dụng cho mục đích canh tác. Trong trường hợp đó, do cần lượng thức ăn gia súc lớn, có thể phải cần sử dụng thêm phân bón.

Trong một vụ, có thể sản xuất thức ăn gia súc kết hợp cùng các vụ lúa, hoa màu (ví dụ như hệ thống canh tác Brachiaria/lúa hoặc ngô/Brachiaria). Trong trường hợp này, việc sản xuất thức ăn gia súc sẽ bị hạn chế ở một vài thời điểm nhất định trong năm.

Kết hợp trồng cây phân xanh giữa các ruộng với cỏ (Bana Grass, cỏ voi) hay cây họ đậu hoặc một số loại cây khác (Calliandra calothyrsus, Flemingia macrophylla, Gliricidia sepium, v.v.), những cây này có thể sử dụng làm thức ăn cho gia súc.

Canh tác trên đất ruộng những giống cây có thể sinh trưởng trong những thời điểm thời tiết không thuận lợi (mùa khô và/hoặc lạnh) như yến mạch (trồng vào vụ động, cho trên 2,5 tấn chất khô/ha trong tháng 1 và tháng 2, đây là thời điểm thiếu thức ăn cho gia súc nhất) một phần được dùng làm thức ăn gia súc, một phần dùng làm chất che phủ trong canh tác lúa trên ruộng cạn,

Trong những khu vực trồng cây ăn quả hoặc cây công nghiệp (cao su, quế, v.v.), những cây họ đậu như Arachis pintoù và Stylosanthes guyanensis đã chứng tỏ được khả năng bảo vệ và cải tạo đất, đồng thời cũng cho lượng thức ăn gia súc lớn. Các giống cỏ (Brachiaria sp., Paspalum atratum, Panicum maximum, v.v.) cũng có thể được trồng trong những năm đầu tiên cây được trồng, thời điểm trước khi cây khép tán.

Một số sản phẩm phụ trong trồng trọt có thể được xử lý nhằm làm tăng khả năng bảo quản và tăng giá trị thức ăn. Các thử nghiệm cho thấy rơm sau khi được xử lý với phân ure có thể bảo quản được từ 20 đến 45 ngày (và sau đó được sử dụng làm thức ăn gia súc trong mùa đông) đồng thời hàm lượng protein cũng tăng.

Tầm quan trọng của việc sản xuất thức ăn gia súc trong hệ thống nông nghiệp khác nhau tuỳ thuôc nhu cầu của người dân. Ngoài ra, điều quan trọng là phải tạo cho người dân sự linh hoạt và khả năng kiểm soát rủi ro bằng cách cho họ nhiều khả năng lựa chọn dựa trên hoàn cảnh của riêng họ.

Đa dạng hoá cây trồng

Luân canh cây trồng rất quan trọng trong các hệ thống dựa vào kỹ thuật gieo thẳng, vì nó giúp phục hồi đất. Nói một cách khác, việc cải tạo cấu trúc đất, tăng hàm lượng hữu cơ và tính hiệu quả trong sử dụng nước có thể giúp thâm canh cây trồng và đưa những giống cây trồng mới vào sản xuất. Giới thiệu các giống ngắn ngày (lúa nương LC90-12, đỗ tương, vigna) có khả năng trồng 2 vụ trong mùa mưa. Những cây vụ đông như hoa hương dương hay yến mạch cũng đã được thử nghiêm.

Các kỹ thuật gieo thẳng, dựa trên khả năng cải tạo đất của các giống cây trồng có bộ rễ khỏe và cho sinh khối lớn ngay cả khi được trồng trên đất thoái hoá cũng có thể sản xuất thức ăn cho gia súc. Việc sử dụng phân bón trong kỹ thuật gieo thẳng cũng làm tăng hiệu quả của các hệ thống trồng trọt. Do vậy, toàn bộ hệ thống nông nghiệp được lợi từ các biện pháp kỹ thuật nêu trên: tăng hiệu quả của hệ thống sẳn xuất lương thực và thức ăn gia súc, đa dạng hoá nguồn thu nhập, đồng thời việc sử dụng nguồn tài nguyên cũng được đánh giá là khả quan hơn (bảo tồn hay thậm chí là cải tạo đất, giảm sự hạn chế trong việc sử dụng sức lao động).

Theo Vietnam Website


° Các tin khác
• Tỷ phú trên vùng đất chết
• Trồng sấu ăn quả
• Trồng nấm - giàu nhà sạch phố
• Trồng mướp đắng hiệu quả kinh tế cao
• Trồng dừa xen ca cao: Hấp dẫn, hiệu quả
• Trồng chà là trên đất cát
• Người giữ sắc mai vàng
• Minh Tân (Thái Bình): Từ cánh đồng 13 triệu đến cánh đồng 130 triệu
• Cây... trăm triệu
• Ca cao sẽ là cây chủ lực
• Côn trùng lạ trên nhãn
• Có hay không, nông dân An Giang
• Sản xuất nấm bào ngư trên cơ chất rơm
• Khảo nghiệm 10 giống đậu nành tại TP Long Xuyên
• Tre Điền Trúc, mô hình cải tạo vườn tạp hiệu quả cao
• Long xuyên: Cây mè đen lên ngôi
• Ứng dụng IPM trên rau màu ở An Giang
• Diễn biến cà phê trong nước tuần kết thúc
• Tiết kiệm nước, bước đột phá mới trong sản xuất lúa
• Lúa sạch giá cao: mô hình nông nghiệp mới
• Triển vọng sản xuất lúa chất lượng cao tại An Giang
• Điều bí ẩn năng suất lúa được giải quyết?
• Nếp Phú Tân sắp có tên thương hiệu
• Tây Nguyên: Hỗ trợ nông dân nghèo sản xuất tơ lụa
• Ngành hồ tiêu Việt Nam: cả thế giới đang nhìn ta qua kính lúp!
• Bà Rịa - Vũng Tàu: hỗ trợ các hộ dân 400 triệu trồng rau an toàn
• Trồng rau má, thu bạc triệu
• Xây dựng thương hiệu rau an toàn
• Thái Bình: Nâng cao giá trị xuất khẩu các mặt hàng nông sản
• Xây dựng nền nông nghiệp Việt Nam theo hướng hiện đại hoá

 

Trang web được thiết kế và lưu trữ tại VietnamNetweb